
مهمترین جفت ارزهای اصلی فارکس که باید بشناسید
بازار فارکس بزرگترین بازار مالی دنیا است که ارزهای مختلف به صورت جفتی در آن معامله میشوند. با این حال، همهی جفتارزها سهم برابری در این بازار ندارند. بخش عمدهی معاملات روزانه روی چند جفتارز اصلی (Major Pairs) متمرکز است که از محبوبترین ارزهای جهان تشکیل شدهاند. در واقع بیش از ۸۵٪ حجم معاملات روزانهی فارکس روی جفت ارزهای اصلی فارکس انجام میشود. این جفتها به دلیل نقدشوندگی بسیار بالا، ثبات نسبی و پیشبینیپذیری بیشتر، مورد توجه معاملهگران قرار گرفتهاند. هر جفتارز اصلی شامل دو ارز معتبر است که یک طرف آن همیشه دلار آمریکا و طرف دیگر یک ارز قدرتمند دیگر با نقدینگی بالاست. به همین دلیل دلار آمریکا در بیش از نیمی از معاملات بازار حضور دارد و نقشی تعیینکننده ایفا میکند.
برای مثال، در جفتارز EUR/USD، یورو ارز پایه و دلار آمریکا ارز مظنه است؛ نرخ این جفتارز بیان میکند هر ۱ یورو چند دلار ارزش دارد. معاملهگران برای کسب سود، یک ارز را در برابر ارز دیگر میخرند و امیدوارند از تغییر نرخ تبادل آنها بهره ببرند. به دلیل حجم عظیم معاملات روی جفتارزهای اصلی، این جفتها معمولاً اسپرد (اختلاف قیمت خرید و فروش) پایینتری دارند و اجرای معاملات روی آنها سریعتر و کملغزشتر است. همین موضوع این جفتارزها را برای معاملهگران – بهویژه مبتدیان – گزینهای مناسبتر میکند. معاملهگران تازهکار بهتر است کار خود را با جفتارزهای اصلی آغاز کنند، زیرا نوسانات افراطی کمتری داشته و نقدشوندگی بالا در این جفتارزها خیالشان را از بابت خروج آسان از معامله راحت میکند.
در ادامه، ابتدا فهرست مهمترین جفتارزهای اصلی فارکس را مشاهده میکنید و سپس هر یک را بهتفصیل معرفی میکنیم. هفت جفتارز اصلی فارکس به ترتیب شامل موارد زیر هستند:
- EUR/USD – یورو / دلار آمریکا: پراهمیتترین جفتارز بازار فارکس
- USD/JPY – دلار آمریکا / ین ژاپن: دومین جفتارز پرتراکنش بازار
- GBP/USD – پوند بریتانیا / دلار آمریکا: یکی از قدیمیترین جفتارزها (کابل)
- USD/CHF – دلار آمریکا / فرانک سوئیس: جفتارز مشهور به دارایی امن
- USD/CAD – دلار آمریکا / دلار کانادا: جفتارز وابسته به قیمت نفت
- AUD/USD – دلار استرالیا / دلار آمریکا: از ارزهای کالایی مهم بازار
- NZD/USD – دلار نیوزیلند / دلار آمریکا: جفتارز اقتصاد نیوزیلند با دلار
جدول زیر برخی ویژگیهای کلیدی این جفتارزهای اصلی را مقایسه میکند:
| جفتارز اصلی | سهم تقریبی از حجم بازار | لقب (نام مستعار) | ویژگی شاخص |
| EUR/USD (یورو/دلار) | حدود ۲۳٪ | – (گاهی Fiber) | بیشترین حجم معاملات و نقدشوندگی، اسپرد بسیار کم |
| USD/JPY (دلار/ین) | حدود ۱۳٪ | نینجا (Ninja) | نقدشوندگی بالا، ارز امن آسیایی (ین) |
| GBP/USD (پوند/دلار) | حدود ۱۰٪ | کابل (Cable) | قدیمیترین جفتارز؛ نوسان نسبی بالاتر |
| USD/CHF (دلار/فرانک) | حدود ۵٪ | سوئیسی (Swissy) | فرانک ارز امن اروپا؛ همبستگی معکوس با یورو |
| USD/CAD (دلار/کانادا) | حدود ۵٪ | لونی (Loonie) | وابسته به قیمت نفت خام؛ همبستگی منفی با AUD |
| AUD/USD (استرالیا/دلار) | حدود ۵٪ | آزی (Aussie) | ارز کالایی (فلزات و مواد معدنی)؛ حساس به ریسک |
| NZD/USD (نیوزیلند/دلار) | کمتر از ۲٪ | کیوی (Kiwi) | کمترین حجم در میان ماژورها؛ وابسته به کالاهای کشاورزی |
در ادامه هر یک از این جفتارزهای اصلی را به طور جداگانه بررسی میکنیم و دلایل اهمیت، عوامل موثر بر حرکت قیمت و نکات معاملاتی مربوط به آنها را توضیح میدهیم.
EUR/USD – یورو / دلار آمریکا (محبوبترین جفت ارز جهان)
EUR/USD مهمترین و پرتداولترین جفتارز در بازار فارکس است. این جفتارز نمایانگر دو اقتصاد بزرگ دنیا یعنی منطقه یورو و ایالات متحده آمریکا است و به همین دلیل بیشترین حجم معاملات را به خود اختصاص میدهد. بر اساس آمار بانک تسویه بینالمللی (BIS) در سال ۲۰۲۲، حدود ۲۳٪ از کل گردش معاملات روزانه فارکس متعلق به EUR/USD است. این سهم عظیم از نقدینگی، باعث میشود EUR/USD دارای کمترین اسپرد و بیشترین عمق بازار باشد. به بیان ساده، شما میتوانید حجم زیادی از این جفتارز را با کمترین لغزش (اسلیپیج) معامله کنید و تقریبا در هر زمانی خریدار و فروشنده برای آن وجود دارد.

از آنجا که یورو/دلار نمایانگر تقابل دو ارز ذخیرهای مهم دنیاست، عوامل اقتصادی کلان بهشدت بر آن تاثیر میگذارند. تفاوت نرخ بهره بین منطقه یورو و آمریکا از مهمترین محرکهای بلندمدت EUR/USD است. هرچه نرخ بهره نسبی یک ارز بالاتر رود، جذابیت سرمایهگذاری در آن ارز بیشتر شده و ارزشش تقویت میشود. به عنوان مثال، اگر بانک مرکزی اروپا (ECB) نرخهای بهره را افزایش دهد در حالی که فدرال رزرو آمریکا (Fed) نرخ را ثابت نگه داشته یا کاهش دهد، احتمالاً ارزش یورو نسبت به دلار تقویت شده و EUR/USD صعود میکند. برعکس، سیاستهای انقباضی فدرال رزرو میتواند دلار را قویتر کرده و EUR/USD را به نزول وادارد.
این جفتارز همچنین شاخصی از شرایط سیاسی و اقتصادی دو سوی اقیانوس اطلس است. برای نمونه، در سال ۲۰۲۲ با شروع جنگ در اوکراین و بحران انرژی در اروپا، ارزش یورو تضعیف شد و برای اولینبار در تاریخ، نرخ EUR/USD به زیر ۱٫۰۰ رسید (یعنی ارزش یورو نسبت به دلار به کمتر از یک واحد سقوط کرد). این اتفاق تاریخی نشان داد که در شرایط بیثباتی شدید، دلار آمریکا به عنوان ارز امن میتواند حتی ارز قدرتمندی مثل یورو را پشت سر بگذارد.
نکته جالب اینکه حرکت EUR/USD غالباً الگوی معکوسی نسبت به برخی جفتارزهای دلارمحور دیگر دارد. مثلاً وقتی یورو/دلار صعود میکند، اغلب دلار/فرانک (USD/CHF) نزولی میشود، چون فرانک و یورو تمایل دارند همجهت حرکت کنند. همچنین EUR/USD معمولاً همبستگی مثبتی با پوند/دلار (GBP/USD) دارد، زیرا اقتصاد بریتانیا و منطقه یورو هر دو تحت تأثیر شرایط اروپا هستند. معاملهگران حرفهای به این همبستگیها توجه میکنند تا ریسکهای سبد خود را مدیریت کنند.
به طور کلی EUR/USD به دلیل حجم بالا و رفتار نسبتاً باثبات، جفتارزی مناسب برای طیف گستردهای از استراتژیهای معاملاتی است. بسیاری از مبتدیان کار خود را با تحلیل و معامله روی یورو/دلار آغاز میکنند تا در فضای کمریسکتر (نسبت به ارزهای پرنوسان) تجربه کسب کنند. البته هرچند نوسانات این جفتارز معمولا ملایمتر از ارزهای اگزاتیک است، اما رویدادهای مهم (مانند اعلام نرخ بهره، آمار تورم یا بحرانهای سیاسی) میتواند حرکتهای سریعی در آن ایجاد کند. بنابراین معاملهگران باید تقویم اقتصادی هر دو حوزه ایالات متحده و اروپا را به دقت دنبال کرده و استراتژی خود را بر اساس اخبار مهم تنظیم کنند.
USD/JPY – دلار آمریکا / ین ژاپن (نقدشوندهترین جفت ارز آسیایی)
جفتارز USD/JPY نمایانگر دلار آمریکا در مقابل ین ژاپن است و دومین جفتارز پرمعاملهی بازار فارکس به شمار میرود. بر اساس آمار سال ۲۰۲۲، حدود ۱۳٫۵٪ از معاملات روزانهی فارکس روی USD/JPY انجام میشود که نسبت به گذشته اندکی رشد داشته است. یکی از دلایل محبوبیت دلار/ین، حضور ین ژاپن به عنوان پرمعاملهترین ارز آسیا و دلار آمریکا به عنوان ارز شماره یک جهانی در این جفت است. ترکیب این دو ارز با نقدشوندگی بسیار بالا همراه بوده و باعث میشود معاملهگران بزرگ به راحتی بتوانند سفارشات حجیم را روی این جفت اجرا کنند.

ین ژاپن به داشتن وضعیت دارایی امن (Safe Haven) مشهور است. در زمانهایی که تنشهای اقتصادی یا سیاسی در جهان بالا میرود و فضای ریسکگریزی حاکم میشود، سرمایهگذاران تمایل دارند به سمت ین بروند و آن را در برابر ارزهای پرریسکتر خریداری کنند. در نتیجه، معمولاً در شرایط بحرانی، USD/JPY تمایل به سقوط (تقویت ین در برابر دلار) پیدا میکند. برعکس، در دورههای رونق بازارهای سهام و افزایش اشتهای ریسک، ین تضعیف شده و دلار/ین صعود میکند. به همین دلیل بسیاری از تحلیلگران از رفتار USD/JPY به عنوان معیاری برای سنجش ریسک بازار استفاده میکنند (برای نمونه جفت ارز AUD/JPY نیز چنین خاصیتی دارد).
سیاستهای پولی بانک مرکزی ژاپن (BoJ) و فدرال رزرو آمریکا مهمترین محرکهای بنیادی USD/JPY هستند. ژاپن سالهاست سیاست نرخ بهره بسیار پایین (حتی منفی) را دنبال میکند و این موضوع ین را به ارز مناسبی برای معامله انتقالی (Carry Trade) تبدیل کرده است؛ یعنی سرمایهگذاران ین ارزان را قرض میگیرند و در داراییهای دلاری با بازده بالاتر سرمایهگذاری میکنند. هر تغییری در رویکرد بانک ژاپن – مثلاً احتمال افزایش نرخ بهره در آینده – میتواند موجی از تقویت ین ایجاد کرده و USD/JPY را نزولی کند. از طرف دیگر، هرگاه فدرال رزرو نرخ بهره دلار را بالا میبرد در حالی که ژاپن سیاست انبساطی را حفظ میکند، اختلاف نرخ بهره به سود دلار افزایش یافته و معمولاً USD/JPY را به سمت صعود سوق میدهد.
یکی از ویژگیهای تاریخی دلار/ین، حساسیت به روابط ژئوپلیتیک آمریکا و شرق آسیا بوده است. مثلاً تنشها در شبه جزیره کره یا روابط تجاری آمریکا و چین میتواند بر بازار USD/JPY اثر بگذارد، زیرا ین به عنوان پناهگاه امن در منطقه آسیا واکنش نشان میدهد. البته تاثیرات مستقیم معمولاً از طریق سیاستهای اقتصادی نمایان میشود، اما معاملهگران باید نیمنگاهی هم به اوضاع سیاسی شرق آسیا داشته باشند.
از نظر تکنیکال، نمودار USD/JPY دورههایی از روندهای قدرتمند را تجربه میکند که گاه چندین ماه یا سال به طول میانجامد. برای مثال، طی سالهای ۲۰۱۲ تا ۲۰۱۵ با اجرای سیاستهای تسهیل مقداری در ژاپن، USD/JPY از حدود ۷۵ به ۱۲۵ (سقف چند دهه اخیر) رسید. نمونهی جدیدتر، در سال ۲۰۲۲ بود که اختلاف شدید سیاستهای پولی (افزایش سریع نرخ بهره در آمریکا در برابر تثبیت نرخها در ژاپن) باعث جهش USD/JPY تا محدودهٔ ۱۵۰ ین شد که بالاترین سطح ارزش دلار در برابر ین طی ۳۲ سال اخیر محسوب میشد. چنین حرکتهای بزرگی نشان میدهد که اگرچه USD/JPY به طور کلی جفتارزی باثبات در شرایط عادی است، اما در برهههایی ممکن است نوسانات بسیار شدیدی را نیز تجربه کند. مدیریت ریسک در معامله این جفتارز – به ویژه در زمان انتشار اخبار مهم اقتصادی دو کشور – از اهمیت بالایی برخوردار است.
GBP/USD – پوند بریتانیا / دلار آمریکا (معروف به کابل)
جفتارز GBP/USD که در میان معاملهگران به نام مستعار کابل (Cable) شهرت دارد، یکی از قدیمیترین و شناختهشدهترین جفتهای ارزی دنیاست. لقب کابل به این خاطر به پوند/دلار داده شده که در قرن نوزدهم نرخ مبادله پوند و دلار از طریق کابلهای ارتباطی زیر اقیانوس اطلس بین لندن و نیویورک مخابره میشد. این جفتارز نمایانگر پوند استرلینگ بریتانیا در برابر دلار آمریکاست و به دلیل قدمت روابط تجاری و مالی بین این دو کشور، همواره در مرکز توجه بازار فارکس بوده است.

GBP/USD معمولاً از نظر حجم معاملات، پس از یورو/دلار و دلار/ین، در رتبه سوم یا چهارم بازار قرار دارد. طبق آمار ۲۰۲۲ حدود ۹٫۵٪ از معاملات روزانه فارکس مربوط به جفت پوند/دلار بوده است. این سهم نسبت به گذشته کمی کاهش یافته (در ۲۰۱۹ حدود ۹٫۶٪ بود) که احتمالاً به دلیل کاهش نسبی فعالیت اقتصادی بریتانیا در مقایسه با اقتصاد آمریکا و اروپا است. با این وجود نزدیک به یک دهم کل بازار در اختیار این جفتارز است که نشاندهنده اهمیت بسیار بالای آن است.
پوند انگلیس به داشتن نوسانات بیشتر نسبت به ارزهایی مانند یورو مشهور است. بنابراین GBP/USD نیز عموماً دامنه نوسان روزانه بزرگتری نسبت به EUR/USD دارد. دلایل متعددی برای این نوسان بیشتر وجود دارد؛ از جمله ساختار اقتصادی متفاوت بریتانیا (وابستگی به بخش خدمات مالی و نفت دریای شمال)، حساسیت شدیدتر به تحولات سیاسی داخلی، و حجم نقدینگی کمتر پوند نسبت به یورو. مثلا رویدادی مانند برگزیت (Brexit) – خروج بریتانیا از اتحادیه اروپا – تلاطم کمسابقهای در پوند/دلار ایجاد کرد و نرخ این جفتارز طی سال ۲۰۱۶ حدود ۲۰٪ کاهش یافت. همچنین در سپتامبر ۲۰۲۲، برنامه بودجهی بحثبرانگیز دولت جدید بریتانیا باعث سقوط ناگهانی پوند شد و GBP/USD به حدود ۱٫۰۸۵ رسید که پایینترین سطح طی چند دهه گذشته بود.
سیاستهای پولی بانک مرکزی انگلستان (BoE) در کنار سیاستهای فدرال رزرو، اصلیترین فاکتورهای موثر بر GBP/USD هستند. هرگونه اختلاف در سرعت و شدت افزایش نرخ بهره میان این دو بانک مرکزی میتواند مسیر حرکت پوند/دلار را تعیین کند. به عنوان مثال، اگر بانک انگلستان تهاجمیتر از فدرال رزرو نرخ بهره را بالا ببرد، احتمال تقویت پوند و رشد GBP/USD بیشتر میشود و بالعکس. افزون بر این، سلامت اقتصاد بریتانیا (نرخ رشد GDP، تورم، تراز تجاری و …)، قیمت جهانی نفت (به دلیل صادرات نفت دریای شمال) و تحولات سیاسی داخلی (مانند انتخابات و همهپرسیها) بر ارزش پوند تاثیر مستقیم دارند.
از نظر همبستگی، GBP/USD رفتاری مشابه EUR/USD دارد و این دو اغلب همجهت حرکت میکنند (هر دو در برابر دلار هستند و اقتصادهای اروپا تا حدی به هم پیوستهاند). در مقابل، پوند/دلار معمولاً با جفتهایی که دلار ارز پایه آنهاست، همبستگی منفی دارد؛ برای مثال اگر GBP/USD صعود کند، احتمالاً USD/CHF یا USD/JPY در همان زمان تمایل به نزول نشان میدهند، چرا که تقویت دلار در یک طرف میتواند به تضعیف آن در طرف دیگر بینجامد.
معامله GBP/USD به دلیل ماهیت پرنوسانتر پوند، مستلزم دقت بیشتر در مدیریت ریسک است. حد ضررهای (Stop Loss) وسیعتری ممکن است نسبت به EUR/USD نیاز باشد تا معاملهگر دچار خروج ناخواسته از معامله به خاطر نوسانات لحظهای نشود. با این حال همین نوسانات برای معاملهگران مجرب فرصتهای سودآوری بیشتری را فراهم میکند. زمانهای فعال بازار لندن و نیویورک (تقریباً ظهر تا غروب به وقت ایران) شلوغترین دوره معاملاتی برای کابل هستند که بیشترین حجم و حرکت را به همراه دارد. بسیاری از اخبار مهم بریتانیا نیز در صبح (به وقت تهران) منتشر میشود که میتواند شروع روز GBP/USD را پرتحرک کند. در مجموع، آشنایی با ویژگیهای خاص اقتصاد و سیاست بریتانیا برای موفقیت در معامله پوند/دلار ضروری است.
USD/CHF – دلار آمریکا / فرانک سوئیس (پناهگاه امن)
USD/CHF جفتارزی است که دلار آمریکا را در برابر فرانک سوئیس قرار میدهد. فرانک سوئیس به دلیل ثبات اقتصاد سوئیس و سیاستهای پولی محتاطانه بانک مرکزی این کشور، یک ارز امن و قابل اتکا به شمار میرود. به همین خاطر USD/CHF نیز رفتاری شبیه یک دارایی امن از خود نشان میدهد؛ بدین صورت که در دوران نااطمینانی و بحرانهای مالی جهانی، سرمایهها به سمت فرانک سوئیس هجوم میبرد و معمولاً نرخ USD/CHF کاهش مییابد (تقویت فرانک در برابر دلار). برعکس، در دورههای آرامش بازار و ریسکپذیری سرمایهگذاران، فرانک تضعیف شده و USD/CHF روند صعودی پیدا میکند.

حضور فرانک در بین ارزهای اصلی از نظر حجم معاملات کمی پایینتر از سایر ارزهای ماژور است (فرانک سوئیس حدود ۵٪ از حجم بازار فارکس را به خود اختصاص میدهد). با این حال USD/CHF همچنان یکی از ۷ جفتارز اصلی محسوب میشود و به ویژه برای پوشش ریسک سبد سرمایهگذاران اهمیت دارد. جالب است بدانید فرانک سوئیس و ین ژاپن هر دو نقش پناهگاه امن را بازی میکنند و اغلب همبستگی مثبتی با یکدیگر دارند؛ یعنی اگر جو بازار جهانی متشنج شود، معمولاً هم CHF و هم JPY در برابر ارزهای دیگر قوی میشوند. بنابراین USD/CHF و USD/JPY تا حدی تمایل دارند همجهت حرکت کنند (هر دو در شرایط ریسکگریزی افت میکنند).
سیاستهای بانک ملی سوئیس (SNB) عاملی کلیدی در ارزش فرانک است. این بانک گاهی برای جلوگیری از بیشازحد قوی شدن فرانک مداخله میکند. معروفترین نمونه، ژانویه ۲۰۱۵ بود که SNB تصمیم گرفت سقف ارزش فرانک در برابر یورو را کنار بگذارد؛ در پی این اقدام، فرانک سوئیس یکشبه حدود ۳۰٪ در برابر یورو و دلار تقویت شد و نرخ USD/CHF سقوط کرد. این رویداد نشان داد که هرچند فرانک یک ارز باثبات است، اما سیاستهای ناگهانی بانک مرکزی میتواند نوسانات شدیدی در آن ایجاد کند. به طور معمول، SNB نرخ بهره بسیار پایین (گاهی منفی) را حفظ میکند تا فرانک بیش از حد گران نشود، زیرا فرانک قوی به صادرات سوئیس لطمه میزند.
از منظر ارتباط با سایر بازارها، قیمت طلا گاهی بر فرانک اثر میگذارد. سوئیس یکی از مراکز بزرگ مالی جهان و محل ذخیره بخش عظیمی از طلای جهانی است. تاریخی وجود داشته که افزایش قیمت طلا با تقویت فرانک همراه بوده است (چون هر دو دارایی امن محسوب میشوند). هر چند این رابطه مستقیم نیست، اما روندهای بلندمدت طلا میتواند روی احساس بازار نسبت به فرانک موثر باشد.
معاملهگران خرد معمولاً USD/CHF را برای تنوعبخشی به سبد خود در کنار دیگر جفتارزهای اصلی در نظر میگیرند. این جفت به ویژه در زمان انتشار اخبار مهم آمریکا (مثل آمار تورم یا تصمیمات فدرال رزرو) و اخبار اروپا (مربوط به منطقه یورو که اقتصاد سوئیس را تحت تاثیر قرار میدهد) دچار نوسان میشود. زمان فعالیت بازار اروپا و آمریکا (ساعات ادغام بازار لندن-نیویورک) بیشترین حجم معاملات USD/CHF را دارد. اسپرد این جفتارز عموماً کمی بیشتر از EUR/USD و USD/JPY است، اما همچنان پایین و رقابتی محسوب میشود. برای موفقیت در معامله دلار/فرانک، باید هم شاخصهای اقتصادی آمریکا (که بر دلار اثر میگذارند) و هم وضعیت اقتصاد سوئیس و اتحادیه اروپا را زیر نظر داشت.
USD/CAD – دلار آمریکا / دلار کانادا (همبستگی زیاد با نفت)
جفتارز USD/CAD (معروف به لونی به خاطر تصویر مرغ آبی loon روی سکههای دلار کانادا) دلار آمریکا را در برابر دلار کانادا قرار میدهد. این جفتارز به دلیل وابستگی بالای اقتصاد کانادا به صادرات نفت و مواد خام، رفتار متفاوتی نسبت به بسیاری از ماژورها دارد. به دلار کانادا گاهی ارز کالایی (Commodity Currency) گفته میشود، چرا که تغییرات قیمت نفت خام، گاز طبیعی و کالاهای معدنی تاثیر مستقیمی بر ارزش این ارز میگذارد. در نتیجه، USD/CAD تمایل دارد در جهت مخالف قیمت نفت حرکت کند: هنگامی که قیمت نفت بالا میرود (و اقتصاد کانادا تقویت میشود)، دلار کانادا ارزش میگیرد و USD/CAD افت میکند؛ برعکس با سقوط نفت، ارزش لونی کم شده و USD/CAD صعود میکند.

از نظر حجم معاملات، USD/CAD معمولاً در رتبههای پنجم تا ششم جفتارزهای اصلی قرار دارد. طبق آمار BIS، سهم این جفتارز از بازار در سال ۲۰۱۹ حدود ۴٫۴٪ بود که در سال ۲۰۲۲ به حدود ۵٫۵٪ افزایش یافته است. یکی از دلایل این رشد سهم، نوسانات بیشتر قیمت نفت و توجه معاملهگران به فرصتهای سودآوری ناشی از آن بوده است. به طور کلی دلار کانادا حدود ۶٪ از کل گردش معاملات فارکس را تشکیل میدهد که بخش عمده آن در قالب USD/CAD مبادله میشود.
بانک مرکزی کانادا (BoC) نیز نقش مهمی در تعیین ارزش دلار این کشور دارد. سیاستهای پولی کانادا معمولاً همسو با ایالات متحده است، اما گاهی اختلافاتی در سرعت تغییر نرخ بهره دیده میشود. هر گاه بانک کانادا نسبت به فدرال رزرو رویکرد انقباضیتری اتخاذ کند (مثلاً زودتر یا با شدت بیشتر نرخ بهره را بالا ببرد)، میتواند منجر به تقویت دلار کانادا و افت USD/CAD شود و بالعکس. اما عامل متمایزکننده USD/CAD نسبت به سایر ماژورها، تاثیر شدید قیمت نفت است. برای نمونه، در سال ۲۰۱۴ سقوط شدید بهای نفت (از بالای ۱۰۰ دلار به حدود ۳۰ دلار در هر بشکه) ضربه بزرگی به اقتصاد کانادا وارد کرد و USD/CAD طی حدود دو سال از ۱٫۰۶ به ۱٫۴۶ رسید (تضعیف شدید دلار کانادا). سپس با بهبود قیمت نفت در سالهای بعد، دلار کانادا بخشی از ارزش از دست رفته را بازیافت و این جفتارز مجدداً به محدوده ۱٫۲۰-۱٫۳۰ بازگشت.
همبستگی USD/CAD با سایر ارزها نیز قابل توجه است. به طور کلی این جفتارز با جفتهای حاوی دلار آمریکا به عنوان ارز مظنه (مثل EUR/USD، GBP/USD و AUD/USD) همبستگی منفی دارد. علت این است که در USD/CAD دلار آمریکا ارز پایه است، در حالی که در آن جفتها دلار ارز دوم است؛ بنابراین زمانی که دلار آمریکا در بازار جهانی تقویت شود، USD/CAD صعود خواهد کرد ولی EUR/USD و GBP/USD احتمالاً افت میکنند. همچنین دلار کانادا همبستگی نسبتاً مثبتی با سایر ارزهای کالایی مانند دلار استرالیا دارد؛ اگر فضای بازار نسبت به کامودیتیها مثبت باشد، معمولاً هر دو ارز تقویت میشوند.
برای معاملهگران خرده، USD/CAD یک جفتارز جذاب جهت تنوعبخشی است، زیرا ترکیب خاصی از عوامل (سیاستهای پولی آمریکا/کانادا + قیمت نفت) بر آن اثرگذارند. بیشترین نوسانات USD/CAD معمولاً در ساعات بازار آمریکای شمالی (از بعدازظهر تا ابتدای شب به وقت ایران) دیده میشود، زمانی که هم اخبار اقتصادی آمریکا و هم دادههای کانادا منتشر میشوند و بازار نفت نیز فعال است. داشتن آگاهی از روندهای بازار نفت و شاخصهای مهم اقتصادی کانادا (مانند تولید ناخالص داخلی، اشتغال و تورم) در کنار اخبار دلار آمریکا برای موفقیت در معامله این جفت ضروری است.
AUD/USD – دلار استرالیا / دلار آمریکا (استرالیا؛ ارز کالایی با ریسکپذیری)
جفتارز AUD/USD که به نام آزی (Aussie) نیز شناخته میشود، ارزش دلار استرالیا در برابر دلار آمریکا را نشان میدهد. دلار استرالیا یکی دیگر از ارزهای وابسته به کالا (کامودیتی) است؛ اقتصاد استرالیا به شدت متکی بر صادرات مواد معدنی و فلزات (مانند سنگ آهن، زغال سنگ، طلا و…) و نیز محصولات کشاورزی است. بنابراین قیمت این کالاها و همچنین رونق اقتصادی در آسیا به خصوص چین نقش بزرگی در تعیین ارزش AUD دارد. وقتی قیمت مواد خام صادراتی استرالیا افزایش مییابد یا اقتصاد چین (مشتری بزرگ کالاهای استرالیا) در حال رشد پرشتاب است، تقاضا برای دلار استرالیا بیشتر شده و AUD/USD تقویت میشود. برعکس، افت قیمت کامودیتیها یا کاهش رشد چین به تضعیف AUD و افت این جفتارز منجر میگردد.

سهم AUD/USD از بازار فارکس در حدود ۵٪ برآورد میشود. این جفتارز معمولاً پس از EUR/USD، USD/JPY، GBP/USD و USD/CAD در رتبههای بعدی قرار دارد. هرچند دلار استرالیا حجم معامله کمتری نسبت به ارزهای ذکر شده دارد، اما همچنان جزو ۷ ارز اول دنیاست و نقدشوندگی خوبی ارائه میکند. بانک مرکزی استرالیا (RBA) با سیاستهای پولی خود (تنظیم نرخ بهره) مستقیماً بر ارزش AUD اثر میگذارد. به عنوان مثال در سالهای ۲۰۱۰-۲۰۱۱ با اوج گرفتن قیمت مواد معدنی و سیاست نسبتاً انقباضی RBA، ارزش دلار استرالیا چنان تقویت شد که AUD/USD برای نخستین بار به بالای برابری ۱٫۰ (حتی تا ۱٫۱۰) رسید. سپس با افت قیمت کامودیتیها، RBA نیز نرخها را کاهش داد و AUD/USD طی چند سال به محدوده ۰٫۷۰ بازگشت.
روحیه ریسک بازار در حرکت کوتاهمدت AUD/USD بسیار موثر است. دلار استرالیا یک ارز دارای بتای بالا در برابر نوسانات بازارهای مالی محسوب میشود؛ یعنی در دورههای خوشبینی و رشد بازارهای سهام (ریسکپذیری)، AUD/USD گرایش به صعود دارد و در دورههای بحران و ترس (ریسکگریزی)، این جفتارز سریعتر از بسیاری ارزهای دیگر سقوط میکند. به همین دلیل است که نرخ برابری AUD/JPY (دلار استرالیا در برابر ین ژاپن) به عنوان معیار سنجش اشتهای ریسک بهکار میرود. هرگاه وضعیت اقتصاد جهانی خوب باشد، معاملهگران AUD را در برابر ین خریداری میکنند (AUD/JPY صعودی میشود) و در زمان بحران برعکس.
از منظر همبستگی، AUD/USD با دیگر جفتهای دلارمحور روابط جالبی دارد. این جفتارز به دلیل اینکه دلار آمریکا در آن ارز مظنه است، اغلب با USD/JPY و USD/CHF همبستگی معکوس دارد (دلار آمریکا در آن جفتها ارز پایه است). همچنین به عنوان یک ارز کالایی، AUD تا حدی با CAD و NZD همسو حرکت میکند؛ فضای مثبت برای کامودیتیها معمولاً برای هر سه ارز کالایی (AUD, NZD, CAD) مفید است. البته تفاوتهایی وجود دارد: مثلا دلار استرالیا نسبت به تغییرات اقتصاد چین حساستر است، در حالی که دلار کانادا بیشتر به نفت واکنش نشان میدهد.
برای معامله AUD/USD باید به دادههای اقتصادی استرالیا (نرخ بهره RBA، آمار اشتغال، تورم، رشد اقتصادی)، شاخصهای اقتصادی چین (تولید صنعتی، PMI، واردات مواد خام)، قیمت جهانی فلزات (به ویژه سنگ آهن و طلا) و البته اخبار و شاخصهای دلار آمریکا توجه داشت. بیشترین فعالیت AUD/USD در خلال جلسه معاملاتی سیدنی و آسیا (اواخر شب تا صبح زود به وقت ایران) رخ میدهد، چون در آن ساعات هم بازار استرالیا باز است و هم اخبار چین منتشر میشود. با این حال حجم مناسبی از معاملات این جفت نیز در طول جلسه لندن و حتی اوایل نیویورک جریان دارد. معاملهگران اغلب از AUD/USD برای بهرهگیری از تفاوت نرخ بهره (استفاده از سوآپ مثبت در دورههای نرخ بهره بالاتر استرالیا نسبت به آمریکا) استفاده میکردند، هرچند در سالهای اخیر این مزیت کمرنگتر شده است.
NZD/USD – دلار نیوزیلند / دلار آمریکا (کیوی)
NZD/USD ارزش دلار نیوزیلند در برابر دلار آمریکا را نشان میدهد. دلار نیوزیلند که به نام کیوی نیز مشهور است (برگرفته از نام پرنده ملی نیوزیلند) کوچکترین ارز در میان ارزهای اصلی است و طبیعتاً جفتارز NZD/USD کمترین حجم معاملات را در بین ماژورها دارد. تخمینها نشان میدهد شاید حدود ۲٪ یا کمتر از گردش روزانه فارکس مستقیماً مربوط به این جفتارز باشد. با این وجود، دلار نیوزیلند هم به عنوان ارزی با پشتوانه اقتصادی یک کشور توسعهیافته، در دسته ارزهای اصلی طبقهبندی میشود و ویژگیهای مشترکی با دیگر ارزهای کالایی دارد.

اقتصاد نیوزیلند تا حد زیادی بر پایه صادرات محصولات کشاورزی و دامی (به ویژه لبنیات، گوشت و پشم) استوار است. از این رو قیمت جهانی لبنیات (مثلاً قیمت شیر خشک که یکی از صادرات عمده نیوزیلند است) و وضعیت آبوهوایی تأثیر قابلتوجهی بر درآمدهای این کشور و ارزش دلار نیوزیلند دارد. برای نمونه، وقوع خشکسالیهای شدید در نیوزیلند میتواند تولیدات کشاورزی را کاهش داده و تراز تجاری را تضعیف کند که به افت ارزش NZD منجر میشود. برعکس، رشد تقاضای جهانی برای محصولات غذایی و کشاورزی میتواند به تقویت دلار نیوزیلند کمک کند. علاوه بر این، اقتصاد استرالیا شریک تجاری نزدیک نیوزیلند است؛ رونق یا رکود در استرالیا (و به طور کلی آسیا) معمولاً با اندکی تاخیر بر نیوزیلند هم اثر میگذارد، بنابراین AUD و NZD اغلب همجهت حرکت میکنند.
بانک مرکزی نیوزیلند (RBNZ) اولین بانک مرکزی مدرن بود که هدفگذاری تورمی را به عنوان چارچوب سیاست پولی معرفی کرد. تصمیمات این بانک در مورد نرخ بهره و سیاستهای انقباضی یا انبساطی، مستقیماً بر ارزش دلار نیوزیلند تاثیرگذار است. در سالهای اخیر RBNZ تلاش کرده ثبات قیمتها را حفظ و از تلاطم بیش از حد در ارزش پول جلوگیری کند، زیرا اقتصاد نیوزیلند کوچک است و نرخ ارز میتواند بر صادرات آنها تاثیری بزرگ داشته باشد. هر زمان که RBNZ سیگنالی مبنی بر افزایش نرخ بهره بدهد (مثلاً به خاطر بالا رفتن تورم)، NZD/USD احتمالاً رشد خواهد کرد؛ و اگر نسبت به رشد اقتصادی بدبین باشد و سیاست تسهیلی در پیش گیرد، کیوی تضعیف میشود.
NZD/USD از منظر شاخص ریسکپذیری شبیه دلار استرالیاست و به عنوان یک ارز با بازده بالاتر در دورههای رونق بازار، بهتر عمل میکند. معاملهگران گاهی از NZD در معاملات انتقالی بهره میبرند، البته نقدینگی پایینتر آن نسبت به AUD به معنی ریسک بیشتر است. اسپرد این جفتارز معمولاً اندکی بالاتر از AUD/USD است و حرکات آن ممکن است پرنوسانتر و تندتر باشد، چرا که عمق بازار کمتری دارد. بنابراین در معاملات NZD/USD باید آمادگی نوسانات شدید لحظهای را داشت و حجم معاملات را متناسب با نقدشوندگی پایینتر تنظیم کرد.
بهترین زمان فعالیت NZD/USD نیز همپوشانی با بازار استرالیا و آسیا است (آخر شب تا صبح در ساعت ایران). حجم معاملات در جلسه لندن کاهش مییابد و سپس با شروع بازار آمریکا ممکن است با انتشار برخی دادههای ایالات متحده، تکانههایی مشاهده شود. برای تحلیل بنیادی NZD/USD، معاملهگران باید علاوه بر شاخصهای اقتصادی نیوزیلند (تورم، نرخ بهره، رشد اقتصادی)، آمار چین (به عنوان بازار مهم صادراتی)، قیمت محصولات کشاورزی در بازارهای جهانی و البته وضعیت کلی دلار آمریکا را رصد کنند.
در مجموع، NZD/USD جفتارزی است مناسب کسانی که به دنبال فرصتهای معاملاتی متنوع فراتر از ارزهای بسیار محبوب هستند و میتوانند با نقدینگی نسبتا کمتر آن کنار بیایند. همبستگی بالای NZD با AUD به این معنی است که معمولاً وقایع مثبت یا منفی برای دلار استرالیا، با شدت کمی کمتر، دلار نیوزیلند را نیز متاثر میکند. بنابراین معاملهگران اغلب هر دوی این ارزهای منطقه اُقیانوسیه را با هم زیر نظر میگیرند.
نکات مهم در مورد معاملات جفت ارزهای اصلی (۱۰ نکته تحلیلی)
در این بخش به ۱۰ نکته مهم و آموزشی پیرامون جفتارزهای اصلی فارکس میپردازیم که دانستن آنها برای هر معاملهگری سودمند است:
- حجم عظیم و نقدشوندگی بالا: جفتارزهای اصلی بیشترین حجم معاملات را در بازار فارکس دارند. این حجم عظیم (حدود ۷۵٪ تا ۸۵٪ کل بازار) موجب نقدشوندگی بسیار بالا در این جفتها میشود. یعنی در هر لحظه خریداران و فروشندگان فراوانی برای آنها وجود دارد. نتیجهی نقدشوندگی بالا، اسپرد پایین و اجرای سریع سفارشات است. برای مثال، EUR/USD به عنوان محبوبترین جفتارز، به طور معمول اسپردی کمتر از ۱ پیپ در شرایط عادی بازار دارد و حتی با حجمهای سنگین نیز لغزش اندکی نشان میدهد. این مزیت به معاملهگران امکان میدهد با هزینه کمتر و اطمینان بیشتر معامله کنند.
- مناسب برای مبتدیها: به دلیل ویژگیهای ذکر شده (اسپرد کم، نوسانات کنترلشدهتر، نقدشوندگی عالی)، جفتارزهای اصلی بهترین گزینه برای شروع یادگیری و معامله در بازار فارکس هستند. یک معاملهگر تازهکار در مواجهه با این جفتها راحتتر میتواند استراتژی خود را پیاده کند و دچار غافلگیری ناشی از جهشهای غیرمنتظرهی قیمت نشود. در مقابل، جفتارزهای فرعی یا اگزاتیک به دلیل اسپردهای بالا و حرکتهای نامنظم میتوانند برای مبتدیان خطرناک باشند. توصیه میشود ابتدا ۲-۳ جفتارز اصلی (مثل EUR/USD، GBP/USD یا USD/JPY) را برای معامله انتخاب کرده و درک عمیقی از رفتار آنها پیدا کنید. پس از کسب تجربه، بهتدریج سراغ جفتهای دیگر بروید.
- همبستگی (Correlation) بین جفتارزهای اصلی: بسیاری از جفتارزهای ماژور به دلیل حضور دلار آمریکا یا ماهیت ارز مقابل، حرکات مرتبط با هم دارند. شناخت این همبستگیها میتواند درک بهتری از بازار به شما بدهد و حتی برای هج کردن (hedging) مفید باشد. به طور کلی، جفتهایی که دلار در یک سمت مشترک دارند، غالباً عکس هم حرکت میکنند. برای مثال، EUR/USD و USD/CHF تقریباً همبستگی معکوس قوی دارند؛ اگر EUR/USD صعود کند، معمولاً USD/CHF نزول میکند و برعکس. در مقابل، جفتهایی که ارزهای غیرمشترک دارند میتوانند همسو حرکت کنند: مثلاً EUR/USD و GBP/USD اغلب همبستگی مثبت دارند و تحت تاثیر مشترک ضعف یا قوت دلار قرار میگیرند. همچنین USD/JPY با USD/CHF و USD/CAD تمایل به همبستگی مثبت نشان میدهد چون ساختار مشابه (دلار پایه) دارند. آگاهی از این روابط به شما امکان میدهد اثر یک خبر را روی چند جفت حدس بزنید یا از معامله پوزیشنهای متضاد در جفتهای همبسته خودداری کنید.
- نقش محوری دلار آمریکا: دلار آمریکا در تمام جفتارزهای اصلی حضور دارد و این تصادفی نیست. دلار ارز ذخیره جهان است و حدود ۸۸٪ معاملات فارکس یک طرف آن دلار است. بنابراین وضعیت اقتصادی آمریکا، سیاستهای فدرال رزرو و رویدادهای سیاسی-مالی در ایالات متحده تقریباً روی همه جفتارزهای اصلی تاثیرگذار است. به عبارت دیگر، اگر دلار در بازار جهانی روندی مشخص (صعودی یا نزولی) به خود بگیرد، تقریباً تمام جفتهای اصلی را در همان جهت حرکت میدهد. مثلا در سالهای ۲۰۲۱-۲۰۲۲ با افزایش شدید نرخ بهره در آمریکا، دلار در برابر همه ارزهای اصلی قوت گرفت و ما شاهد افت همزمان EUR/USD، GBP/USD، AUD/USD و صعود USD/JPY و USD/CHF بودیم. بنابراین حتی اگر فقط روی یک جفتارز اصلی معامله میکنید، پیگیری اخبار و شاخصهای دلار (نرخ بهره، تورم آمریکا، سیاستهای بانک مرکزی آمریکا و…) ضرورت دارد.
- تفاوت در میزان نوسان: گرچه جفتارزهای اصلی نسبت به ارزهای فرعی و نمادهای اگزاتیک آرامتر به نظر میرسند، اما در بین خود ماژورها نیز درجه نوسان متفاوت است. به طور کلی، EUR/USD و USD/CHF کمنوسانترین ماژورها هستند؛ زیرا یورو و فرانک ارزهای بسیار باثباتی محسوب میشوند و سرمایههای کلانی در آنها پارک شده است که اجازه نوسان شدید نمیدهد. در مقابل، GBP/USD و AUD/USD دارای نوسان بیشتری در بازههای زمانی کوتاه هستند. پوند به دلایل تاریخی و ساختاری پرجهشتر است و دلار استرالیا هم به علت وابستگی به بازارهای پرنوسان کالا و سهام، حرکتهای تندتری دارد. USD/JPY میتواند دورههایی آرام و دورههایی بسیار بیثبات داشته باشد (مثلاً هنگام تغییر سیاست بانک ژاپن). دانستن این تفاوتها مهم است؛ یک استراتژی معاملاتی ممکن است روی EUR/USD به خوبی جواب دهد اما روی GBP/USD به دلیل سرعت حرکات، نیاز به تنظیم پارامترها (مثل حد ضرر بزرگتر) داشته باشد. همواره قبل از معامله هر جفتارز، میانگین نوسان روزانه و خصوصیات رفتاری آن را بررسی کنید.
- بهترین زمانهای معامله هر جفتارز: ساعتهای فعالیت بازار روی نوسانات و نقدشوندگی جفتارزهای مختلف اثر زیادی دارد. برای جفتارزهای اصلی، معمولاً همپوشانی زمان بازار لندن و نیویورک (حدود ۱۶:۳۰ تا ۲۰:۳۰ به وقت تهران) شلوغترین و پرحجمترین زمان است. در این بازه، اخبار کلیدی آمریکا منتشر شده و بازار اروپا نیز در اوج فعالیت قرار دارد؛ لذا EUR/USD، GBP/USD، USD/CHF و USD/CAD بیشترین حرکت را در این ساعات میکنند. جفتهایی که یک سرشان آسیا است، مانند USD/JPY یا AUD/USD، علاوه بر زمان مذکور، در جلسه آسیا (تقریباً نیمهشب تا صبح تهران) نیز فعالاند. مثلاً USD/JPY با باز شدن بازار توکیو حرکت بیشتری به خود میگیرد و AUD/USD نسبت به آمار اقتصادی چین در ابتدای صبح واکنش نشان میدهد. به طور خلاصه، برای هر جفتارز اصلی بهتر است زمانهایی که هر دو ارز مربوطه بازارشان باز است را برای معامله انتخاب کنید تا از بیشترین حجم و کمترین اسپرد بهرهمند شوید. در ساعات خلوت (مانند اواخر آسیا یا ظهر نیویورک) ممکن است دامنه نوسان کاهش یابد و اسپردها کمی بیشتر شوند.
- تاثیر اخبار اقتصادی و رویدادها: جفتارزهای اصلی به واسطه گستردگی اقتصادهای پشت آنها، به شاخصهای اقتصادی کلان و رویدادهای سیاسی واکنش شدیدی نشان میدهند. مهمترین اخبار تاثیرگذار بر همه ماژورها، اخبار مرتبط با دلار آمریکاست: گزارشهای اشتغال ماهانه آمریکا (به ویژه آمار NFP)، نرخ تورم CPI آمریکا، تصمیمات نشستهای FOMC فدرال رزرو، رشد GDP آمریکا و رویدادهای سیاسی ایالات متحده (انتخابات، تنشهای بودجهای و …). این موارد میتوانند موجی یکپارچه در تمام جفتهای دلاری ایجاد کنند. در کنار آن، هر جفتارز اصلی به اخبار اقتصاد ارز مقابل نیز حساس است؛ مثلا EUR/USD علاوه بر اخبار دلار، از نشستهای بانک مرکزی اروپا و آمار منطقه یورو تاثیر میپذیرد، یا GBP/USD از دادهها و رخدادهای انگلستان (مانند تغییر نخستوزیر یا سیاستهای مالی دولت) تکان میخورد. به همین ترتیب، AUD/USD تحت تاثیر اخبار چین و قیمت فلزات، USD/CAD تحت تاثیر گزارش ذخایر نفت آمریکا و دادههای کانادا، USD/JPY تحت تاثیر اعلامیههای بانک ژاپن و… قرار دارند. تقویم اقتصادی را برای تمامی ارزهای مرتبط با جفتهای اصلی خود رصد کنید و پیش از اعلام اخبار مهم، اقدامات لازم (مثل بستن یا کاهش حجم موقعیتها یا تنظیم حد ضرر) را انجام دهید تا در معرض نوسانات شدید غیرمنتظره قرار نگیرید.
- نقش داراییهای امن و ریسک در ماژورها: در میان ارزهای تشکیلدهنده جفتارزهای اصلی، برخی خصوصیت پناهگاه امن دارند و برخی نماینده ریسکپذیری هستند. دلار آمریکا، ین ژاپن و فرانک سوئیس سه ارز امن اصلی دنیا محسوب میشوند. در زمانهای بحران مالی یا سیاسی جهانی، این ارزها تمایل به تقویت دارند. بنابراین جفتهایی مثل USD/JPY و USD/CHF که شامل دو ارز امن هستند در چنین شرایطی ممکن است نوسانات غیرعادی (و بعضاً متناقض) نشان دهند؛ مثلاً هم دلار و هم ین تقاضا میشوند و جهت USD/JPY ابتدا مبهم میشود تا بازار تشخیص دهد کدامیک بر دیگری غلبه کند. اما ارزهای دیگر مانند دلار استرالیا، دلار نیوزیلند و تا حدی پوند انگلیس ارزهای پرریسکتر به شمار میآیند که در روزهای خوب بازار اقبال مییابند و در روزهای بد تضعیف میشوند. نتیجه این است که در مواقع ریسکگریزی شدید، معمولاً ما شاهد افت جفتهایی نظیر AUD/USD و NZD/USD هستیم (فرار سرمایه از آنها) و همزمان کاهش USD/JPY و USD/CHF (به دلیل تقویت ین و فرانک). برعکس، در فازهای ریسکپذیری ممکن است USD/JPY و USD/CHF بالا بروند (تضعیف ارز امن مقابل دلار) و AUD/USD و NZD/USD رشد کنند (تقویت ارزهای ریسکی مقابل دلار). معاملهگران حرفهای با تشخیص فضای حاکم بر بازار (Risk On یا Risk Off) سبد ارزهای خود را تنظیم میکنند؛ شما نیز میتوانید با دنبال کردن شاخصهایی مانند نوسان VIX، روند بازار سهام جهانی و اخبار کلان، سرنخهایی از این فضا گرفته و معاملات مناسبتری انتخاب کنید.
- تاثیر بازار کالاها بر ارزهای اصلی: برخی از ارزهای حاضر در جفتارزهای ماژور به خاطر ساختار اقتصاد کشورشان، رابطه تنگاتنگی با قیمت جهانی کالاها دارند. این رابطه میتواند فرصتها و ریسکهایی را برای معاملهگران ایجاد کند. سه ارز برجسته کالایی دلار کانادا (نفت)، دلار استرالیا (فلزات و مواد معدنی) و دلار نیوزیلند (محصولات کشاورزی) هستند. بنابراین:
- حرکت صعودی شدید در قیمت نفت غالباً به تقویت CAD و افت USD/CAD میانجامد، در حالی که افت شدید نفت CAD را تضعیف کرده و USD/CAD را بالا میبرد. به عنوان نمونه، معاملهگران هنگام تحلیل USD/CAD حتماً نمودار نفت WTI را نیز بررسی میکنند.
- افزایش قیمت طلا و فلزات پایه میتواند ارز استرالیا را حمایت کند، زیرا صادرات معدن برای استرالیا درآمدزا است. در نتیجه AUD/USD در دورههای رونق فلزات ارزش میگیرد. برعکس افت قیمت فلزات فشار نزولی بر AUD/USD وارد میکند. البته استرالیا صادرکننده بزرگ زغال سنگ مایع و گاز هم هست که روند انرژی هم مزید بر علت خواهد شد.
- بهبود قیمت لبنیات و محصولات غذایی در بازار جهانی یا افزایش تقاضای جهانی برای گوشت و غلات، اقتصاد نیوزیلند را تقویت کرده و ارزش NZD را بالا میبرد. بنابراین روند صعودی این کالاها به سود NZD/USD است. از طرفی کاهش قیمت شیر خشک در بورسهای کالایی بینالمللی برای دلار نیوزیلند خبر بدی تلقی شده و میتواند موجب افت NZD/USD شود.
معاملهگرانی که روی این جفتارزهای کالایی فعالیت میکنند، معمولاً بازار آن کالاهای کلیدی را نیز دنبال میکنند تا سیگنالهای پیشرو برای حرکت ارز مدنظرشان را بگیرند. برای مثال، اگر یک معاملهگر متوجه شکست مقاومت مهمی در نمودار نفت شود، ممکن است پیشبینی کند که CAD در حال تقویت است و زودتر وارد موقعیت فروش USD/CAD شود.
- تنوع استراتژیهای معاملاتی روی ماژورها: به دلیل محبوبیت و حجم بالای جفتارزهای اصلی، انواع روشهای تحلیلی و استراتژیهای معاملاتی روی آنها به کار گرفته میشود. این جفتارزها عموماً احترام خوبی به تحلیل تکنیکال نشان میدهند؛ سطوح حمایت و مقاومت کلیدی، الگوهای نموداری (مثل سر و شانه، پرچم)، فیبوناچی و اندیکاتورها در بسیاری موارد روی ماژورها به زیبایی عمل میکنند چرا که مشارکت بازیگران بزرگ تکنیکالی در این بازارها زیاد است. از سوی دیگر، به لحاظ تحلیل بنیادی نیز شاید بیشترین پوشش اخبار و گزارشها مربوط به همین ارزها باشد. شما به عنوان یک معاملهگر میتوانید به راحتی به دهها تحلیل و پیشبینی از بانکهای بزرگ و وبسایتهای معتبر درباره آینده EUR/USD یا GBP/USD دسترسی پیدا کنید. بنابراین اطلاعات و دیدگاههای متنوعی در بازار وجود دارد که خودش کمک میکند قیمت این ارزها منعکسکننده تمامی دانستهها باشد (کارایی بالاتر بازار). برای همین، معامله خبر (News Trading) روی ارزهای اصلی رایج است؛ مثلا معاملهگران در زمان انتشار NFP یا نرخ بهره، به سرعت واکنش نشان میدهند و ماژورها حرکت شفافتری نسبت به ارزهای غیرمعمول دارند. استراتژیهای کوتاهمدت مانند اسکالپینگ نیز به دلیل اسپرد کم و اجرای سریع، روی جفتهای اصلی محبوب هستند. از سوی دیگر، معاملهگران بلندمدت با توجه به ثبات نسبی این ارزها، راحتتر میتوانند موقعیتهای چند ماهه بگیرند بدون آنکه نگران لغزش نقدینگی باشند. در کل، چه تکنیکالیست باشید چه فاندامنتالیست، چه اسکالپر روزانه یا پوزیشن تریدر چندماهه، احتمالا جفتارزهای اصلی بستر مناسبی برای پیادهسازی استراتژی شما فراهم میکنند.
سخن پایانی
در این مقاله با مهمترین جفتارزهای اصلی فارکس آشنا شدیم و دیدیم که چرا بخش عمدهای از معاملات بازار روی این ارزها متمرکز است. جفتارزهای اصلی به دلیل نقدشوندگی بالا، هزینه پایین معامله و واکنش منطقی به تحلیلها، بهترین نقطه شروع برای ورود به دنیای فارکس هستند. معاملهگران تازهکار میتوانند با تمرکز روی یکیدو جفت ارز اصلی، مهارتهای تحلیلی و مدیریتی خود را تقویت کرده و کمکم به سایر نمادها گسترش دهند.
بروکر ارانته به عنوان یک بروکر معتبر بینالمللی، تمامی جفتارزهای اصلی و بسیاری از جفتارزهای فرعی را با اسپرد رقابتی و شرایط عالی در اختیار معاملهگران قرار میدهد. شما میتوانید ابتدا در حساب دمو به تمرین استراتژی روی این جفتارزها بپردازید و سپس در حساب واقعی اقدام به معامله کنید. در نهایت موفقیت در بازار فارکس نیازمند دانش، مدیریت ریسک و تجربه است؛ اما شناخت پایهایترین جفتهای بازار – یعنی همین جفتارزهای اصلی – قدمی ضروری و اساسی در مسیر هر معاملهگر محسوب میشود. پس از یادگیری ویژگیهای این ارزها، میتوانید با اطمینان بیشتری به نبرد بازار وارد شوید و از فرصتهای بیشمار آن بهرهبرداری کنید.
پرسشهای متداول (FAQ)
۱. جفتارزهای اصلی فارکس کدامند و چه تفاوتی با سایر جفتها دارند؟
جفتارزهای اصلی به هفت جفتارز گفته میشود که یک طرف آنها دلار آمریکا و طرف دیگر یکی از ارزهای پرمعامله و معتبر جهانی (یورو، ین ژاپن، پوند انگلیس، فرانک سوئیس، دلار کانادا، دلار استرالیا یا دلار نیوزیلند) است. این جفتها عبارتاند از: EUR/USD، USD/JPY، GBP/USD، USD/CHF، USD/CAD، AUD/USD و NZD/USD. تفاوت آنها با جفتارزهای فرعی در حضور دلار آمریکا و نیز حجم معاملات بسیار بالاتر است. بیش از سهچهارم معاملات روزانه بازار روی جفتهای اصلی انجام میشود، در حالی که جفتهای فرعی (cross) ارزهای دیگری در برابر هم هستند و نقدشوندگی و حجم کمتری دارند. به همین دلیل جفتارزهای اصلی اسپرد پایینتر، نوسان کمتر و پیشبینیپذیری بیشتری نسبت به کراسها و خصوصاً جفتهای اگزاتیک دارند.
۲. چرا این چند جفتارز بیشترین حجم معاملات بازار فارکس را دارند؟
چون ارزهای تشکیلدهنده جفتارزهای اصلی جزو بزرگترین اقتصادها و ارزهای ذخیرهای دنیا هستند. دلار آمریکا ارز شماره یک ذخیرهای جهان است و در اکثر معاملات تجاری و مالی نقش واسطه را دارد. یورو نماینده اقتصاد گستردهی منطقه یورو، ین ژاپن نماینده سومین اقتصاد بزرگ دنیا، پوند انگلیس واحد پول یکی از مراکز مالی مهم، و دلارهای استرالیا، کانادا و نیوزیلند نیز ارز کشورهای توسعهیافته با منابع غنی میباشند. اعتماد و استفاده گسترده از این ارزها باعث شده سرمایهگذاران بزرگ (بانکها، صندوقها و شرکتها) بیشتر معاملات خود را روی آنها متمرکز کنند. به بیان دیگر، عمق اقتصادی و ثبات سیاسی پشت این ارزها باعث میشود تریدرها با خیال آسوده حجمهای بزرگ را در این بازارها جابهجا کنند. نتیجه اینکه این چند جفتارز به مراکز ثقل بازار فارکس تبدیل شدهاند.
۳. مزیت معامله جفتارزهای اصلی نسبت به سایر جفتها چیست؟
مهمترین مزیت، نقدشوندگی بالاتر و هزینه کمتر معامله است. به دلیل وجود خریداران و فروشندگان فراوان در جفتارزهای اصلی، کارمزد معاملاتی (اسپرد) معمولاً بسیار پایینتر از جفتهای کمطرفدار است؛ مثلا اسپرد EUR/USD یا USD/JPY میتواند زیر ۱ پیپ باشد، در حالی که اسپرد یک جفت اگزاتیک ممکن است دهها پیپ باشد. همین امر هزینه ورود و خروج شما را کاهش میدهد. نقدشوندگی بالا همچنین ریسک لغزش (پر نشدن سفارش در قیمت دلخواه) را کم میکند. علاوه بر این، اطلاعات تحلیلی و منابع آموزشی در مورد جفتارزهای اصلی بسیار در دسترستر است. شما تحلیلهای روزانه زیادی درباره EUR/USD یا GBP/USD مییابید، اما برای یک جفت ارز نادر چنین نیست. ثبات نسبی جفتهای اصلی نیز مزیت دیگر است؛ حرکات قیمت آنها اغلب منطقیتر و همسو با تحلیل بنیادی است، در حالی که ارزهای فرعی گاهی حرکتهای غیرمنتظره ناشی از نقدینگی پایین نشان میدهند. مجموع این عوامل سبب میشود معاملهگر در بازار ماژورها احساس راحتی و امنیت بیشتری کند.
۴. آیا برای مبتدیان بهتر است تنها سراغ جفتارزهای اصلی بروند؟
بله، اکیداً توصیه میشود معاملهگران مبتدی فعالیت خود را روی یکی دو جفتارز اصلی آغاز کنند. جفتهای اصلی به دلیل ویژگیهایی چون اسپرد ناچیز، حرکتهای قابل پیشبینیتر و حجم بالا، محیط مناسبی برای یادگیری و آزمون و خطا فراهم میکنند. یک مبتدی میتواند با تمرکز روی مثلا EUR/USD ابتدا نحوه واکنش قیمت به اخبار، کار با ابزارهای تحلیل تکنیکال و مدیریت پوزیشن را بیاموزد بدون آنکه درگیر نوسانات عجیب و شرایط غیرعادی بازارهای کمعمق شود. پس از کسب تجربه کافی، فرد میتواند به تدریج دامنه معاملاتش را گسترش داده و سراغ جفتارزهای فرعی یا نمادهای دیگر برود. حتی بسیاری از تریدرهای حرفهای هم ترجیح میدهند عمده معاملاتشان را روی چند جفتارز اصلی انجام دهند و فقط گاهی از فرصتهای ویژه در سایر بازارها استفاده کنند. به طور خلاصه، ماژورها زمین بازی بهتری برای مبتدیان هستند و احتمال اشتباهات پرهزینه در آنها کمتر است.
۵. محبوبترین و پرترافیکترین جفتارز فارکس کدام است؟
EUR/USD (یورو به دلار آمریکا) محبوبترین و پرتراکنشترین جفتارز در جهان است. این جفتارز به تنهایی حدود یک چهارم حجم معاملات روزانه بازار فارکس را شامل میشود و از نظر نقدشوندگی در رتبه اول قرار دارد. دلیل این امر حضور دو ارز بسیار مهم (دلار و یورو) در دو سمت این جفت است که اقتصادهای عظیمی پشت آنها قرار دارد. پس از یورو/دلار، جفت USD/JPY (دلار/ین) در رتبه دوم محبوبیت قرار دارد و سپس GBP/USD (پوند/دلار) در رتبههای بعدی. اما EUR/USD با اختلاف صدرنشین است. به خاطر همین محبوبیت، بیشترین تحلیلها، سیگنالها و توصیههای معاملاتی نیز پیرامون این جفتارز منتشر میشود. حتی کسانی که معاملهای روی یورو/دلار ندارند نیز برای درک روند کلی دلار یا وضعیت ریسک جهانی نیمنگاهی به آن دارند. به عبارتی EUR/USD به شاخصی برای سنجش حال و هوای بازار فارکس تبدیل شده است.
۶. کدام جفتارز اصلی پرنوسانترین است؟
میزان نوسان را میتوان به صورتهای مختلف سنجید (مثلاً پیپ حرکت در روز یا درصد تغییرات در سال). ولی به طور کلی در سالهای اخیر GBP/USD (پوند/دلار) یکی از پرنوسانترین ماژورها بوده است. پوند استرلینگ نوسانات روزانه بیشتری نسبت به یورو و ین دارد و رویدادهایی مانند برگزیت نیز بر تلاطم آن افزودهاند. پس از GBP/USD میتوان به AUD/USD اشاره کرد که تحت تاثیر بازارهای سهام و کالا گاهی حرکات سریعی انجام میدهد. NZD/USD هم به دلیل عمق کمتر بازار، نوسانات نسبتاً شدیدتری در مواقع انتشار اخبار نیوزیلند یا شوکهای خارجی دارد. در مقابل، EUR/USD کمنوسانترین جفتارز اصلی محسوب میشود و USD/CHF و USD/JPY نیز اغلب ثبات بیشتری دارند (البته USD/JPY دورههای نوسانی خاص خود را دارد). به عنوان نمونه، متوسط دامنه نوسان روزانه EUR/USD در بسیاری از روزها زیر ۵۰ پیپ است، در حالی که GBP/USD به راحتی ۷۰-۸۰ پیپ یا بیشتر حرکت میکند. بنابراین اگر به دنبال آرامترین محیط هستید EUR/USD و اگر از نوسان بیشتر فرصت میگیرید GBP/USD را مدنظر قرار دهید. البته همیشه مدیریت ریسک را لحاظ کنید چون نوسان بالاتر مساوی با ریسک بیشتر است.
۷. چرا دلار آمریکا پای ثابت تمام جفتارزهای اصلی است؟
چون دلار آمریکا نقش ارز ذخیره بینالمللی و ستون فقرات نظام مالی جهان را ایفا میکند. پس از جنگ جهانی دوم و با توافق برتون وودز، دلار به ارز مرجع تبدیل شد و قیمت بسیاری از کالاها (مانند نفت) با دلار تعیین گردید. امروز نیز اکثر بانکهای مرکزی بخش عمده ذخایر خود را به دلار نگهداری میکنند و تجارت جهانی غالباً با دلار تسویه میشود. این امر باعث شده دلار در مرکز بازار فارکس قرار گیرد و هر ارزی که در برابر دلار معامله شود نقدشوندهتر و پراستفادهتر باشد. به بیان دیگر، دلار پل ارتباطی ارزها است؛ اگر کسی بخواهد پزوی مکزیک را به وون کره تبدیل کند، عملاً پزو را به دلار و سپس دلار را به وون تبدیل میکند. بنابراین طبیعی است که ارزهایی که مستقیماً در برابر دلار معامله میشوند (یعنی جفتهای اصلی)، بیشترین توجه و حجم را دارند. از سوی دیگر، اقتصاد آمریکا سالهاست بزرگترین اقتصاد دنیا است و ثبات نسبی سیاسی-اقتصادی آن موجب اعتماد به دلار شده است. قدرت نظامی و نفوذ مالی آمریکا نیز به پشتوانه دلار افزوده است. تمامی این دلایل جمع شده تا دلار آمریکا در بیشتر نقلقولهای بازار فارکس حضور یابد. در نتیجه تعریف جفتارزهای اصلی هم بر اساس حضور دلار شکل گرفته است.
۸. چه عواملی بر نرخ تمام جفتارزهای اصلی تاثیرگذارند؟
برخی عوامل بزرگ به شکل گسترده و همزمان بر همه جفتارزهای اصلی (چون دربرگیرنده دلار هستند) تاثیر میگذارند. مهمترین آن سیاستهای پولی فدرال رزرو آمریکا است. تغییر در نرخ بهره دلار یا برنامههای چاپ پول/انقباض نقدینگی توسط فدرال رزرو میتواند ارزش دلار را در برابر تمامی ارزهای دیگر تغییر دهد. مثلا اعلام یک افزایش نرخ غیرمنتظره ممکن است باعث تقویت وسیع دلار شده و همه جفتهای دلاری را به نفع دلار حرکت دهد. وضعیت اقتصاد آمریکا نیز نقشی اساسی دارد؛ رشد یا رکود اقتصادی، آمار اشتغال، نرخ تورم و کسری بودجه/تجاری آمریکا بر ارزش دلار و به تبع آن بر تمام جفتهای اصلی اثر میگذارد. علاوه بر دلار، روند اقتصاد جهانی نیز مهم است. اگر چشمانداز اقتصاد جهانی روشن باشد، ارزهای دارای ریسک (مانند AUD, NZD, GBP) در برابر دلار عملکرد بهتری خواهند داشت و برعکس در شرایط بحران جهانی، ارزهای امن (JPY, CHF, USD) ارزش میگیرند و ارزهای دیگر افت میکنند. بنابراین عواملی مثل جنگها و تنشهای سیاسی بزرگ، بحرانهای مالی بینالمللی، قیمت جهانی نفت و کالاها، و اعتماد سرمایهگذاران موجهایی ایجاد میکنند که همه جفتارزهای اصلی را کمابیش تحت تاثیر قرار میدهد. هرچند هر جفتارز یکسری عوامل اختصاصی هم دارد (مثلاً Brexit برای پوند یا سیاستهای بانک اروپا برای یورو)، اما عکسالعمل اکثر ماژورها نسبت به اتفاقات کلان جهانی همجهت است.
۹. بهترین زمان معامله جفتارزهای اصلی فارکس چه زمانی است؟
زمانی که بازارهای مربوط به آن ارزها باز و فعال باشند. برای تمام جفتارزهای اصلی، دوره تلاقی بازار اروپا و آمریکا (تقریباً ۱۶:۳۰ تا ۱۹:۳۰ به وقت ایران) یکی از بهترین زمانهاست زیرا نقدینگی بسیار بالاست، اخبار مهم هر دو اقتصاد منتشر شده و دامنه نوسان به اوج میرسد. در این سه ساعت، معمولاً EUR/USD، GBP/USD، USD/CHF و USD/CAD حرکتهای خوبی دارند چون هم تریدرهای اروپایی و هم آمریکایی فعالند. اوایل جلسه نیویورک (حدود ۱۵:۳۰ تا ۱۶:۳۰) نیز با انتشار اخبار و دادههای آمریکا (مانند NFP در روزهای جمعه اول ماه یا CPI) همراه است که میتواند محرک قوی برای تمام جفتهای دلاری باشد. برای جفتهایی که یک سمتشان آسیایی/اقیانوسیه است، جلسه معاملاتی آسیا و اقیانوسیه (تقریباً ۳ بامداد تا ظهر به وقت ایران) هم اهمیت دارد. مثلا اوایل صبح به وقت تهران با باز شدن بازار توکیو، USD/JPY میتواند دچار حرکت شود، یا AUD/USD و NZD/USD در ساعات کاری استرالیا/نیوزیلند پرنوسانترند. در مقابل، ساعات نیمهشب تا ۳-۴ بامداد (زمان تعطیلی نسبی بازارها) آرامترین زمان برای ماژورهاست که معمولاً اسپردها کمی بیشتر میشود و حرکت خاصی دیده نمیشود. در کل اگر به دنبال بیشترین حجم و بهترین پرایساکشن هستید، وقتهایی را هدف بگیرید که بازارهای مربوط به هر دو ارز فعال باشند: مثلا برای EUR/USD زمان بازار لندن-نیویورک، برای USD/JPY زمان توکیو-نیویورک، برای AUD/USD زمان سیدنی-توکیو و الی آخر.
۱۰. آیا لازم است همه جفتارزهای اصلی فارکس را زیرنظر داشته باشم یا روی یک جفت متمرکز شوم؟
این بستگی به سبک معامله شما دارد. برخی معاملهگران ترجیح میدهند تخصصی روی یک جفتارز (مثلاً فقط EUR/USD) کار کنند و به مرور زمان چموخمش را یاد بگیرند. این روش میتواند خوب باشد چون هر ارز رفتار خاص خود را دارد و متمرکز بودن باعث درک عمیقتر آن میشود. اما از سوی دیگر، محدود کردن خود به یک بازار ممکن است باعث از دست رفتن فرصتهای متنوع و کاهش قدرت تطبیق با شرایط مختلف شود. یک راه میانه این است که ابتدا روی یکیدو جفت اصلی تمرکز کنید (مثلاً EUR/USD و GBP/USD)، سپس که در مدیریت آنها ماهر شدید، کمکم جفتهای دیگر را نیز زیر نظر بگیرید. حتی اگر روی جفت دیگری معامله نکنید، رصد کردن آن به شما تصویر کاملتری از وضعیت دلار یا جو کلی بازار میدهد. مثلا اگر ببینید همزمان EUR/USD و GBP/USD و AUD/USD همه در حال صعود در برابر دلار هستند، درخواهید یافت که افت ارزش دلار محرک اصلی است و با اطمینان بیشتری میتوانید روند را دنبال کنید. همچنین داشتن چند جفتارز در واچلیست امکان انتخاب بهترین سیگنال یا فرصت در هر لحظه را فراهم میکند. بنابراین توصیه میشود پس از کسب تجربه کافی، سبدی از چند جفتارز اصلی را دنبال کنید تا هم تنوع داشته باشید و هم درک جامعتری از بازار کسب کنید. در نهایت کیفیت معاملات شما مهم است نه تعداد بازارهایی که پوشش میدهید؛ برخی تریدرهای موفق فقط یک جفتارز را سالها معامله میکنند و برخی دیگر با رصد چندین جفت، بهترینها را شکار میکنند. شما باید روشی را بیابید که با شخصیت و سبک معاملاتیتان سازگارتر است.
به خاطر داشته باشید که تمامی جفتارزهای اصلی و بسیاری از جفتارزهای فرعی را میتوانید در بروکر ارانته با شرایط مناسب معامله کنید. تمرکز بر ماژورها به ویژه در آغاز راه، به شما کمک میکند سریعتر دانش و اعتماد به نفس لازم را برای فعالیت پایدار در بازار فارکس به دست آورید.